Γιατί ο πόνος σε αρθρώσεις, μύες και μέση αυξάνεται μετά την εμμηνόπαυση, τι αλλάζει στα οστά, και πώς τα στηρίζεις σε κάθε στάδιο.
Επιστημονική επιμέλεια: Harroula Bilali, BSc MMedSc, επιστημονική διευθύντρια Femarelle Greece.
Με λίγα λόγια: Μετά την εμμηνόπαυση, η πτώση των οιστρογόνων αυξάνει τη φλεγμονή σε αρθρώσεις και μύες και κάνει το νευρικό σύστημα πιο ευαίσθητο στον πόνο. Αυτό λέγεται μυοσκελετικό σύνδρομο της εμμηνόπαυσης. Ταυτόχρονα επιταχύνεται η απώλεια οστικής μάζας, που δεν πονάει μέχρι να προκαλέσει κάταγμα. Ενδυνάμωση, πρωτεΐνη, ασβέστιο, βιταμίνη D και έλεγχος με τον ιατρό στηρίζουν ταυτόχρονα αρθρώσεις, μύες και οστά. Τα οστά στην εμμηνόπαυση έχουν πολλά να πουν.
Το πρωί, τα δάχτυλα δυσκολεύονται να κλείσουν. Τα γόνατα σου αρχίζουν να διαμαρτύρονται στις πρώτες σκάλες. Η μέση πονάει μετά από λίγη ώρα ορθοστασίας. Και η απάντηση που ακούμε πιο συχνά είναι μία: «Είναι η ηλικία».
Σήμερα, 18 Οκτωβρίου, Παγκόσμια Ημέρα Εμμηνόπαυσης, η International Menopause Society αφιερώνει την ημέρα στον χρόνιο πόνο στη μέση ηλικία. Σε δύο μέρες, στις 20 Οκτωβρίου, ακολουθεί η Παγκόσμια Ημέρα Οστεοπόρωσης. Οι δύο ημέρες απέχουν τόσο λίγο γιατί μιλούν για την ίδια βιολογία: τα οιστρογόνα που ρυθμίζουν πόσο πονάμε είναι τα ίδια που προστατεύουν τα οστά, τους χόνδρους και τους μύες μας.
Γιατί πονάνε οι αρθρώσεις, οι μύες και τα οστά στην εμμηνόπαυση;
Οι υποδοχείς οιστρογόνων δεν βρίσκονται μόνο στη μήτρα και στις ωοθήκες. Υπάρχουν στον χόνδρο, στον αρθρικό υμένα, στους τένοντες, στους μύες και στα οστά. Όταν τα οιστρογόνα πέφτουν, οι ιστοί αυτοί χάνουν μέρος της προστασίας τους: η φλεγμονή χαμηλού βαθμού αυξάνεται, η ανάπλαση του χόνδρου επιβραδύνεται και το νευρικό σύστημα γίνεται πιο ευαίσθητο στον πόνο.
Γι’ αυτό ο πόνος σε αρθρώσεις και μύες είναι από τα πιο συχνά συμπτώματα της εμμηνόπαυσης, και πλέον περιγράφεται ως μυοσκελετικό σύνδρομο της εμμηνόπαυσης.
Παράλληλα, η μυϊκή μάζα και η δύναμη μειώνονται με την ηλικία. Λιγότερη δύναμη σημαίνει περισσότερο φορτίο στις αρθρώσεις και περισσότερο πόνο. Και ο πόνος μάς κάνει να κινούμαστε λιγότερο. Είναι ένας κύκλος που σπάει μόνο με κίνηση.
Πονάει η οστεοπόρωση; Η σιωπηλή πλευρά του πόνου και γιατί τα οστά στην εμμηνόπαυση γίνονται πρωταγωνιστής
Τα οστά είναι ζωντανός ιστός που ανανεώνεται σε όλη μας τη ζωή μέσα από μία διαδικασία που ονομάζεται οστική αναδιαμόρφωση. Οι οστεοκλάστες αφαιρούν το παλιό οστό και οι οστεοβλάστες χτίζουν νέο. Μέσα σε περίπου δέκα χρόνια, ο σκελετός ενός ενήλικα έχει ουσιαστικά ανανεωθεί.
Τα οιστρογόνα λειτουργούν σαν φρένο στους οστεοκλάστες, κυρίως μέσω του άξονα RANKL/OPG. Όταν πέφτουν, το φρένο χαλαρώνει, η αποδόμηση υπερτερεί του χτισίματος και η απώλεια οστικής μάζας επιταχύνεται γύρω από την τελευταία περίοδο και στα πρώτα χρόνια που ακολουθούν.
Αυτή η απώλεια δεν πονάει από μόνη της. Πονάει όταν οδηγεί σε κάταγμα. Σύμφωνα με το International Osteoporosis Foundation, περίπου μία στις τρεις γυναίκες άνω των 50 παγκοσμίως θα έχει κάταγμα λόγω εύθραυστων οστών. Τα κατάγματα σπονδύλων, που συχνά συμβαίνουν μετά από μια απλή κίνηση, είναι μια συχνή αιτία χρόνιου πόνου στη μέση και στην πλάτη. Γι’ αυτό, όταν μιλάμε για τον πόνο στη μέση ηλικία, τα οστά πρέπει να είναι μέρος της συζήτησης.
Πότε ο πόνος θέλει συζήτηση με τον ιατρό σου:
- Πόνος στη μέση ή στην πλάτη που ξεκίνησε ξαφνικά ή δεν υποχωρεί
- Μείωση του ύψους ή κύρτωση στην πλάτη
- Πόνος σε αρθρώσεις που σε ξυπνά τη νύχτα ή περιορίζει την καθημερινότητά σου
- Κάταγμα μετά από μια μικρή πτώση
- Εμμηνόπαυση πριν από τα 45, ή οικογενειακό ιστορικό οστεοπόρωσης
Πώς στηρίζω αρθρώσεις, μύες και οστά; Χτίζω. Προστατεύω. Δυναμώνω. Η τριάδα επιτυχίας για τα οστά στην εμμηνόπαυση.
Το μήνυμα της φετινής Παγκόσμιας Ημέρας Οστεοπόρωσης ταιριάζει και στον πόνο: όποια κι αν είναι η ηλικία σου, υπάρχουν σημαντικά βήματα που μπορείς να κάνεις. Και τα περισσότερα βοηθούν ταυτόχρονα αρθρώσεις, μύες και οστά.
- Κίνηση που φορτίζει τα οστά. Ασκήσεις ενδυνάμωσης και άσκηση με “φυσικό” βάρος σώματος, όπως το περπάτημα και οι σκάλες. Η κίνηση είναι το πιο ισχυρό εργαλείο και για τον πόνο και για τα οστά.
- Δυνατοί μύες, προστατευμένες αρθρώσεις. Οι μύες απορροφούν το φορτίο που αλλιώς πέφτει στις αρθρώσεις και μειώνουν τις πτώσεις. Η ισορροπία προπονείται, όπως και η δύναμη.
- Επαρκής πρωτεΐνη σε κάθε γεύμα. Είναι το “δυναμωτικό” υλικό για μύες και οστά.
- Ασβέστιο από την τροφή. Γαλακτοκομικά, σαρδέλες με το κόκαλο, πράσινα φυλλώδη λαχανικά, αμύγδαλα, ταχίνι.
- Βιταμίνη D. Ο ήλιος δεν αρκεί πάντα, ακόμα και στην Ελλάδα. Ζήτα από τον ιατρό σου να ελέγξει τα επίπεδά σου.
- Γνώρισε τον κίνδυνό σου. Συζήτησε με τον ιατρό σου αν χρειάζεσαι μέτρηση οστικής πυκνότητας.
Τι είναι το Femarelle και ποιο είναι για τα οστά;
Το Femarelle® βασίζεται στο DT56a, ένα ολικό εκχύλισμα σόγιας που δρα ως φυτικό SERM (εκλεκτικός τροποποιητής των οιστρογονικών υποδοχέων), χωρίς ισοφλαβόνες και φυτοοιστρογόνα. Κλείνει μέσα του 20 χρόνια δεδομένων ασφάλειας και αποτελεσματικότητας, και έχει μελετηθεί σε γυναίκες στην εμμηνόπαυση και μετά και ως προς την οστική πυκνότητα.
Για τη γυναίκα μετά την εμμηνόπαυση συγκεκριμένα, το Femarelle® Unstoppable συνδυάζει το DT56a με βιταμίνη D και ασβέστιο. Η βιταμίνη D και το ασβέστιο συμβάλλουν στη διατήρηση φυσιολογικών οστών. Η βιταμίνη D συμβάλλει επίσης στη φυσιολογική λειτουργία των μυών, που προστατεύουν τις αρθρώσεις και είναι η πρώτη γραμμή άμυνας απέναντι στις πτώσεις.
Κάθε στάδιο έχει το δικό του Femarelle:
- Femarelle® Rejuvenate, για την περιεμμηνόπαυση, 40+ και 50+
- Femarelle® Recharge, για την εμμηνόπαυση με έντονα συμπτώματα, 50+
- Femarelle® Unstoppable, για τη μετεμμηνόπαυση και τα οστά, 50+ και 60+
Μία κάψουλα το πρωί και μία το βράδυ, ως μέρος της καθημερινής σου ρουτίνας.
Ο πόνος δεν είναι το τίμημα της ηλικίας
Ο πόνος στις αρθρώσεις, στη μέση και στην πλάτη δεν είναι κάτι που πρέπει απλώς να αντέξεις. Είναι ένα μήνυμα του σώματός σου, και αξίζει να ακουστεί. Τα οστά σου ανανεώνονται κάθε μέρα, οι μύες σου δυναμώνουν σε κάθε ηλικία. Η εμμηνόπαυση δεν είναι το τέλος της δύναμής σου. Είναι η στιγμή που αποφασίζεις πώς θα τη χτίσεις για τις επόμενες δεκαετίες.
Γιατί όπως λέμε στα Femarelle: Aging should not be life changing.
Συχνές ερωτήσεις
Γιατί πονάνε οι αρθρώσεις στην εμμηνόπαυση; Οι αρθρώσεις, ο χόνδρος, οι τένοντες και οι μύες έχουν υποδοχείς οιστρογόνων. Όταν τα οιστρογόνα πέφτουν, αυξάνεται η φλεγμονή χαμηλού βαθμού και το νευρικό σύστημα γίνεται πιο ευαίσθητο στον πόνο. Γι’ αυτό ο πόνος σε αρθρώσεις και μύες είναι από τα πιο συχνά συμπτώματα της εμμηνόπαυσης.
Τι είναι το μυοσκελετικό σύνδρομο της εμμηνόπαυσης; Είναι ο όρος που περιγράφει το σύνολο των μυοσκελετικών ενοχλήσεων της εμμηνόπαυσης: πόνο και δυσκαμψία σε αρθρώσεις, πόνο στους μύες, μείωση της μυϊκής μάζας και απώλεια οστικής μάζας, που συνδέονται με την πτώση των οιστρογόνων.
Πονάει η οστεοπόρωση; Η απώλεια οστικής μάζας από μόνη της δεν πονάει. Ο πόνος εμφανίζεται όταν προκαλέσει κάταγμα. Τα κατάγματα σπονδύλων μπορεί να προκαλέσουν χρόνιο πόνο στη μέση ή στην πλάτη, μείωση του ύψους και κύρτωση.
Πότε χάνεται περισσότερη οστική μάζα; Η απώλεια επιταχύνεται γύρω από την τελευταία περίοδο και στα πρώτα χρόνια μετά την εμμηνόπαυση. Γι’ αυτό η περίοδος αυτή είναι το πιο κρίσιμο παράθυρο για τα οστά.
Ποιες τροφές έχουν ασβέστιο; Τα γαλακτοκομικά, οι σαρδέλες με το κόκαλο, τα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, τα αμύγδαλα και το ταχίνι είναι καλές διατροφικές πηγές ασβεστίου.
Πότε χρειάζομαι μέτρηση οστικής πυκνότητας; Η απόφαση παίρνεται με τον ιατρό σου, ανάλογα με τον προσωπικό σου κίνδυνο. Αξίζει να το συζητήσεις ιδιαίτερα αν είχες εμμηνόπαυση πριν από τα 45, οικογενειακό ιστορικό οστεοπόρωσης ή κάταγμα μετά από μικρή πτώση.
Ποιο Femarelle είναι για τα οστά; Το Femarelle® Unstoppable, για τη μετεμμηνόπαυση, 50+ και 60+. Συνδυάζει το DT56a με βιταμίνη D και ασβέστιο, που συμβάλλουν στη διατήρηση φυσιολογικών οστών. Η βιταμίνη D συμβάλλει επίσης στη φυσιολογική λειτουργία των μυών.
Πηγές
- Wright VJ, Schwartzman JD, Itinoche R, Wittstein J. The musculoskeletal syndrome of menopause. Climacteric. 2024;27(5):466–472. https://doi.org/10.1080/13697137.2024.2380363
- Eghbali-Fatourechi G, Khosla S, Sanyal A, Boyle WJ, Lacey DL, Riggs BL. Role of RANK ligand in mediating increased bone resorption in early postmenopausal women. J Clin Invest. 2003;111(8):1221–1230. https://doi.org/10.1172/JCI17215
- Yoles I, Yogev Y, Frenkel Y, Nahum R, Hirsch M, Kaplan B. Tofupill/Femarelle (DT56a): a new phyto-selective estrogen receptor modulator-like substance for the treatment of postmenopausal bone loss. Menopause. 2003;10(6):522–525. https://doi.org/10.1097/01.GME.0000064864.58809.77
- International Osteoporosis Foundation. World Osteoporosis Day 2026 toolkit: Build, Protect and Strengthen Your Bones for Life. https://www.osteoporosis.foundation/sites/iofbonehealth/files/2026-07/wod26toolkit_final_0.pdf
- International Menopause Society. World Menopause Day 2026: Chronic Pain in Midlife. https://www.imsociety.org/?p=4180
Τα συμπληρώματα διατροφής δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται ως υποκατάστατο μιας ισορροπημένης διατροφής και ενός υγιεινού τρόπου ζωής. Να μη γίνεται υπέρβαση της συνιστώμενης ημερήσιας δόσης. Να φυλάσσεται μακριά από παιδιά. Το προϊόν δεν προορίζεται για τη διάγνωση, την πρόληψη ή τη θεραπεία ασθενειών. Συμβουλευτείτε τον ιατρό ή τον φαρμακοποιό σας, ιδιαίτερα σε εγκυμοσύνη, θηλασμό ή αν λαμβάνετε φαρμακευτική αγωγή.
